
‘Sen mutluluğun resmini yapabilir misin Abidin?’ dizesiyle tanırız onu... 14 yıl önce hayatını kaybeden, Türkiye’nin en önemli sanatçılarından Abidin Dino, edebiyatta da eserler vermişti
AYŞE DÜZKAN
A
BİDİN Dino’nun, 1913’te İstanbul’da başlayan yaşam öyküsü 1993 yılında Paris’te son buldu. Aslında çocukluğu da İsviçre ve Fransa’da geçmişti. 1925’te ailesiyle birlikte İstanbul’a dönen Dino Robert Kolej’de sürdürdüğü eğitimini sanatla uğraşmak için yarıda bırakmıştı.
Çoğumuz onu desenleri, karikatürleri ve resimleriyle tanırız ama o edebiyat alanında da ürünler vermişti. Nitekim ilk karikatürleri 1930’larda Yarın gazetesinde, ilk yazıları ise Artist dergisinde yayımlandı. 1933’te ünlü D grubunun oluşumuna katıldı. 1934’te Mustafa Kemal’in isteğiyle, sinema eğitimi görmek üzere Leningrad’a gitti. 1930’ların sonlarında gittiği Paris’te Gertrud Stein’dan Pablo Picasso’ya birçok sanatçıyla dostluk kurdu. Daha da önemlisi orada eserleri olarak ciddiye alındı.
Ama 1938 yılında döndüğü Türkiye’de sanatından çok politik görüşleri dikkat çekiyordu. 1941 yılında İstanbul Sıkıyönetim Komutanlığı tarafından önce Mecitözü’ne, ardından Adana’ya sürgüne gönderildi. 1952’de Paris’e yerleşip yaşamını orada sürdürdü ve 1993 yılında, gurbette öldü.
Türkiye’de yaşadığı yıllarda çeşitli dergilerde yeni gerçekçilik akımını anlattığı yazıları yayımlanan Dino edebiyat alanında da ürünler vermişti. Bu yıl, Can Yayınları büyük ustanın kaleminden çıkma kitaplar yayınladı. Bunların arasında Yeditepe Öyküleri adlı hikaye kitabı, Kısa Hayat Öyküm adlı biyografisi ve eşi Güzin Dino’yla mektupların-dan oluşan Sensiz Her Şey Renksiz var.
Sinan’ı anlatmıştı
Dino’nun kitapları arasında Mimar Sinan’ın yaşam öyküsünü anlattığı Sinan da var. Yaşamının kırk yılını yurdundan uzak geçirmek zorunda kalan ama Anadolu’nun ozanlarına, mimarlarına, aşıklarına büyük bir ilgi duyan Dino’nun, özellikle Yunus Emre ve Mimar Sinan’a büyük hayranlık duyduğu biliniyor. Dino, ilgisini, büyük mimarın düşsel bir yaşam öyküsünü anlattığı Sinan adlı kitabıyla göstermişti. Bu yıl Can Yayınları tarafından yeniden basılan kitapta Ara Güler’in çektiği Mimar Sinan’ın elinden çıkma camilerin fotoğrafları da var.
‘Her an ölümü yaşadım’
Panik atağın tedavi edilebileceğini söyleyen psikiyatri uzmanı Dr. Nihat Kaya kitabında, bu hastalığın yalnızca psikolojik bir sorun olduğuna dikkat çekiyor
KÜBRA UZUN
PANİK Atak çağımızın en önemli sağlık sorunlarından biri. Psikiyatri uzmanı Dr. Nihat Kaya, bu rahatsızlığı ele aldığı kitabında birçok vakaya ve çözüm önerilerine yer veriyor.
‘16 sene önce bir yakınımın vefatından sonra, bir dolmuş yolculuğunda aniden her taraf karardı. O günden sonra, kalbimde devamlı sıkışmalar, nefes alamama gibi semptomlar sonucu yoğun bir ölüm korkusu gelişti. Bir doktorun önerisi üzerine psikiyatra başvurdum... Uzun süreli rahatsızlığımın, üstüne üstlük 17 Ağustos depreminin merkezinde ve tek başıma yaşamam, şikáyetlerimi doruğa çıkardı. Bu dönemde bir TV kanalında, kitabın yazarı doktorumun bir programına tanık oldum. Anlattıkları benim yaşadıklarımı çağrıştırıyordu.’
Dr. Kaya ‘Bu hastanın çektiği sıkıntıyı, 1980’den itibaren insanların yaklaşık yüzde 20-25’i yaşıyordu. Yalnız hastalığın ne olduğunu bilmiyor ve yanlış tedavi yöntemleri uygulanıyordu. Günümüzde tedavi yöntemleri hemen bulunuyor’ diyor. Dr. Nihat Kaya’nın bu hastaları biraz da olsa rahatlatmak için kaleme aldığı kitapta panik atak ile ilgili akla gelebilecek her türlü sorunun cevabı var. Ayrıca ‘Damdan düşeni en iyi damdan düşen anlar’ düşüncesiyle yola çıkılarak Panik Bozukluk Bilgilendirme, Yardımlaşma ve Dostluk Kulübü kuruldu. Burada uzmanlar eşliğinde korkularının üzerine gitme tedavisi yapılıyor.
Tırlar dolusu kitap bağışı
BaŞladIĞI günden itibaren her yıl kendi rekorunu kıran TNT Ekspres Kitap Toplama Kampanyası’na bu yıl 700 bin kitap bağışlandı. Toplanan kitaplar yeni sahiplerine teslim edilmek üzere yola çıktı.
İlk kez 2000 yılında, TNT Ekspres’in kendi çalışanları ile müşterileri arasında başlattığı kitap toplama kampanyası, halkın da büyük ilgi göstermesiyle Türkiye’nin dört bir yanına ulaşan dev bir kampanya haline geldi. Firma, sekiz yıl içinde 1439 okula yaklaşık 2 milyon 700 bin kitap bağışladı ve yüz binlerce öğrenciye umut ışığı oldu. 16 tır ile yola çıkan kitaplar, Çağdaş Yaşamı Destekleme Derneği’nin belirlediği, kalkınmada öncelikli illerdeki okullara teslim ediliyor. Kampanya süresince Türkiye’nin neresinde olursa olsun, kampanyaya katılmak isteyenlerin adresinden toplanan kitaplar, TNT Ekspres Türkiye kuryeleri tarafından ücretsiz olarak teslim alınıyor; gidecekleri okulların önceliklerine ve ihtiyaçlarına göre ayrılıyor. Tırlara yüklenen yüz binlerce kitap, 10 gün içinde yeni sahiplerine ulaşacak.
Bir kaşık hatıra
Yemek, gündelik hayatımızın önemli unsurlarından biri. Birçok önemli konuşmayı sofrada yapmış, birçok kararı tabağın başında almışızdır. Mutfakta yapılan sohbetler, yemeğin pişmesini beklerken verilen kararlar, ailecek yenen akşam yemeklerinin sıcaklığı bu önemi daha da arttırır. Zeynep Fidan, Bir Porsiyon Öykü adlı kitabında çocukluğunun hatıralarını lezzetli yemek tarifleriyle birleştiriyor. Böylece tarifler kuru birer reçete olmanın ötesine geçip onları bir araya getiren duyguları ve tecrübeleri de aktarıyor.
YENİ ÇIKANLAR
Uygarlıklar denizi
20’NCİ yüzyılın önemli tarihçilerinden Fernand Braudel, tarihi olayları ele alışı, perspektifi ve üslubuyla ‘kendine özgü’ bir tarz yarattı. Yüzyıllar içinde uygarlıklar denizi Akdeniz çerçevesinde ele aldığı başlıkları şiirsel ve pitoresk bir lezzetle aktaran Braudel’in Mekan ve Tarih ile İnsanlar ve Miras adlı kitapları Metis’ten yayınlanmıştı. Yayınevi, şimdi bu iki kitabı Akdeniz adıyla aynı cilltte toplayarak yeniden yayınladı. Akdeniz, Fernand Braudel, Metis Yayınları
Borges tutkunlarına
Varlığı tartışmalı bir yeraltı edebiyat hareketinden artakalan iki şairin, değişik coğrafyalarda başlarından geçen trajikomik olayların anlatıldığı roman, Şilili ünlü yazar Roberto Bolano’nun başyapıtı... Vahşi Hafiyeler için ‘Tam da Borges’in yazmak istediği bir kitap’ tabiri kullanılmış... Bolca macera, bir o kadar edebiyat ve elbette Latin edebiyatının büyük ismi Borges severler için çok özel!.. Roberto Bolano ise başyapıtı için ‘Kendi kuşağıma yazdığım bir aşk mektubu’ diyor. Vahşi Hafiyeler Roberto Bolano, Metis Yayınları
1453’ten 1923’e İstanbul
Philip Mansel, ülkemizde güvenilirlik testini geçebilmiş önemli oryantalist isimlerden biri... Ünlü tarihçi fetihten (1453) cumhuriyete, (1923) İstanbul’un serencamını anlattığı Konstantiniyye kitabı için oldukça kışkırtıcı bir altbaşlık kullanmış: Dünyanın Arzuladığı Şehir! Everest Yayınları’ndan çıkan bu önemli kitap, Türk doğmuş, yaşamış ve yazmış tarihçilerimizi kıskandıracak ölçüde bir üslup harikası. Konstantiniyye, Murat Belge ve Mete Tunçay gibi önemli entelektüellerin övgüsüne mazhar olmuş keyifli bir çalışma. Konstantiniyye, Philip Mansel, Everest Yayınları
Koleksiyonerler için
Dergah ekolünden yetişen önemli hikayecilerimizden Nazan Bekiroğlu’nun ilk kitabı Nun Masalları sert kapaklı, şömizli ve sarı şamua kağıda özel baskısı ile Timaş Yayınevi tarafından yayınlandı. Sadece bin adet basılan kitaba, yazar tarafından özel bir mukaddime ilave edildi. Cumartesi günü yayınevinin Cağaloğlu’ndaki merkezinde bu özel baskıyı okurlarına imzalayacak olan yazar, etkinlik çerçevesinde Akşamın Ağası adlı hikayesini de okuyacak. Bu özel baskının bir tekrarı olmayacak. Nun Masalları, Nazan Bekiroğlu, TİMAŞ
EN ÇOK SATANLAR
TÜRKİYE
(EDEBİYAT) 1. Veda: Esir Şehirde Bir Konak / Ayşe Kulin
2. Suskunlar / İhsan Oktay Anar
3. Sevdalım Hayat / Zülfü Livaneli
4. Kayıp Söz / Oya Baydar
5. Larda Yüzen Al Sancak / Roni Margulies
6. Yedi Kapılı Kırk Oda / Murathan Mungan
7. Harry Potter ve Ölüm Yadigarları / J. K. Rowling
8. Şeytan Yemini / Jean Christophe Grange
9. Olasılıksız / Adam Fawer
10. Can Öykü Antolojisi
(EBEBİYAT DIŞI)
1. Secret-Sır / Rhonda Byrne
2. Komutanlar Cephesi / Fikret Bila
3. Kovulduk Ey Halkım Unutma Bizi / Emin Çölaşan
4. Türklerin Tarihi: Pasifik’ten Akdeniz’e / Jean-Paul Roux
5. Profesyonel Zeka PQ / Hakan Yöney
6. Demokrasimizle Yüzleşmek / Emre Kongar
7. İnsan ve Devlet / Osman Pamukoğlu
8. İzlanda Yolcusu / Ömer Bozkurt
9. İhaneti Gördüm / Erdal Sarızeybek
10. Zafere Giden Yol / S. Eriş Ülger
Pandora Kitabevi, antoloji.com ve ideefixe.com’dan derlenmiştir. ABD
1. I Am America (And So Can You!) / Stephen Colbert
2. The Dangerous Book for Boys / Conn Iggulden
3. The Daring Book for Girls / Andrea J. Buchanan
4. A Thousand Splendid Suns / Khaled Hosseini
5. Eat, Pray, Love / Elizabeth Gilbert
6. You: Staying Young / Michael F. Roizen
7. His Dark Materials Trilogy / Philip Pullman
8. Deceptively Delicious / Jessica Seinfeld
9. The Pillars of the Earth / Ken Follett
10. Born Standing Up: A Comic’s Life / Steve Martin
amazon.com’dan alınmıştır. İNGİLTERE
1. Do Ants Have Arseholes? / Jon Butler; Bruno Vincent
2. Nigella Express / Nigella Lawson
3. My Booky Wook / Russell Brand
4. His Dark Materials / Philip Pullman
5. On The Edge / Richard Hammond
6. Don’t Stop Me Now / Jeremy Clarkson
7. How to Fossilise Your Hamster / Mick O’Hare
8. Snakehead (Alex Rider) / Anthony Horowitz
9. The QI Annual / John Lloyd
10. Jamie at Home / Jamie Oliver
amazon.co.uk’den alınmıştır.