
Nişanlısıyla evlilik hazırlığı yapan Itır M.’nin hayatı bir testle kabusa döndü. Bu bir şaka olmalıydı ama gerçekti. Sonuç ‘HIV pozitif’ti. Yaşadığı şoku çabuk atlatan Itır, önce bilinçlendi ardından yaşama daha sıkı sarılmayı öğrendi.
D
OKTOR bir baba ile hemşire bir annenin çocuğu olmak belki de en büyük şansıydı Itır M.’nin... HIV ile tanıştığında başta ablası, en önemlisi de kendileri de birer sağlıkçı olan anne babası ona kucak açtı. Itır 32 yaşında. İktisat mezunu, şu an eğitmenlik yapıyor. İzmir’de büyümüş. Daha sonra İstanbul’a yerleşmeye karar vermiş. İki sene kadar önce, Amerika’da yaşayan nişanlısıyla evlilik hayalleri kurarken tanışmış HIV ile. Evlilik öncesi rutin testleri yaptırmak için başvuran Itır M., telefonla öğrendiği sonuç karşısında şok yaşamış önce. Çünkü gelen yanıtta nişanlısının negatif, onun HIV pozitif olduğu söylenmiş.
‘ATOM BOMBASI DÜŞMÜŞ GİBİ’
Şöyle anlatıyor Itır o günü: ‘Benim durumumdaki pek çok insan gibi ben de sonucu ‘bir hak ihlali ile’ telefonda öğrendim. Oysa yüz yüze söylemek zorundalar. O gün, testi yaptırdığım merkezden arayacaklarını söylediler. Tesadüfen ablam bana uğramıştı. Allahtan yanımdaymış! Beklemeye başladık. Ona, ‘Bir de HIV pozitif derlermiş, intihar ederim kesin!’ diye şaka yaptım hatta. Telefon geldi ve HIV pozitifsiniz dediler. İlk tepkim ‘Şaka yapıyor olmalısınız’ şeklindeydi. Ama değildi, gerçekti. Şoka girdim. Bütün fiziki mekan kayboluyor o anda etrafınızdaki. Atom bombası düşmüş gibi oluyor dünya sizin için. Ablam hemen internete girdi ve yarım saat içinde derneğe ulaştık.’
‘YARIM BİR KADINIM, EVLENEMEM’
‘SaĞlIkçI olsalar da anneme babama nasıl söylerim’ endişesi yaşadığını belirten Itır, ablasının da desteğiyle durumu açıkladıklarını, beklediğinin tam tersine ailesinin ona çok destek olduğunu söylüyor ve ekliyor: ‘İlk iş onların yanına taşındım ve ilişkilerimiz daha da kuvvetlendi aslında. Yakın arkadaşlarımın hepsine ‘test yaptırmalısınız bana bir şey olmaz diye düşünmeyin’ dedim.’ Nişanlısının negatif çıktığını anlatan Itır M. ‘Hiçbir zaman bu konuyla ilgili bir sorun yaşamadık. İlk zamanlar ben hep ‘Yarım bir kadınım, ona iyi bir hayat ve çocuk veremeyeceğim’ diye düşünsem de o hep bana destek oldu. Ama bu olaydan sonra benim hayata dair her şeyim değişti. Farklı yollardaydık artık ve evlenmekten vazgeçtik. Halen en yakın dostumdur. Ayrılığımızın bu konuyla hiçbir ilgisi olmadı’ diyor.
‘ANNE OLMAK İSTİYORUM!’
‘İlk bir ay en zor dönem. Kabuslar görüyordum. Ama hiçbir zaman isyan etmedim, öfke nöbetlerine girmedim. Bilgilendikçe algılarım tamamıyla açıldı tüm dünyaya karşı’ diyen Itır, gerekli önlemleri alarak hayata devam etmenin en önemli şey olduğunu vurguluyor. ‘Ondan sonrası çok kolay, çünkü bu virüsü taşıdığınız için öleceksiniz diye bir şey yok’ diyor ve sözlerini şöyle sürdürüyor: ‘Dikkat ederseniz pek çok kişiden daha sağlıklı oluyorsunuz. Örneğin ben artık kesinlikle anne olabileceğimi biliyorum. HIV taşıdığım için mutsuz, umutsuz değilim. Aksine daha da sıkı sarıldım hayata.’
HIV ile yaşayan insanlar, gerek tıbbi hizmetlere erişim konusundaki yetersizlikler, gerekse toplumsal ve psikolojik baskı yüzünden haklarından diğer vatandaşlarla eşit olarak yararlanamıyor. PYD raporuna göre HIV’le yaşayan kişilerin en fazla hak ihlaline uğradıkları alan, yüzde 47 ile sağlık kuruluşları! Bunun dışında adalet/hukuk süreçlerinde, eğitimde, sosyal çevrelerinde de her an haklarından yoksun bırakılıyorlar.
Komşusuna silah çeken bile var! İŞte PYD raporundan birkaç örnek: ‘Hiç kimse HIV statüsü sebebiyle işten çıkartılamaz, öğrenim görmesi, diğer kişilerle ve eşit şartlarda sağlık hizmetlerinden yararlanması engellenemez: Komşusu, HIV tanısı alan biriyle aynı binada yaşayamayacağını belirtmiş; hatta iki kez silah çekmiştir. Ayrıca kişinin ev sahibine giderek onu evden çıkarmasını istemiş; çıkarırsa zararı karşılamayı teklif etmiştir. Evlenme hakkı (AİHS’nin 12. maddesi ile korunur); Daha önce HIV tanısı alan danışan evlilik başvurusu yaptığında test sonuçları ‘pozitif’ çıkınca hekim tarafından sağlık grup başkanlığına yönlendirilmiş; sonra da nüfusa yazı yazılarak tanısı evraka işlenmiş; nişanlısı çağrılarak ayrı bir görüşme yapılmış ve mutlaka kendisine HIV bulaşacağı söylenmiştir. Nişanlısı daha önce tanıyı bildiği halde bu korkutma yüzünden ayrılmıştır.’
YARIN: BAŞ AĞRISIYLA GİTTİ, HIV TESTİ DE YAPILDI. SONUÇ NEGATİFTİ. OYSA 5 AY SONRA HIV POZİTİF OLDUĞUNU ÖĞRENECEKTİ... ÖZLEM YURTÇU