Eskiden büyük ve prestijli firmaların stant açtığı, büyük ülkelerin ve ünlü isimlerin ziyaret ettiği İzmir Enternasyonal Fuarı işportacılara kaldı. Yiyecek içecek panayırına dönen fuar, eski çekiciliğini kaybetti.

İzmir Enternasyonal Fuarı (İEF), bir zamanlar çevre illerden gelenler için bir festival gibiydi. Fuar tam anlamı ile Rio Karnavalı, İspanyol Boğa festivalleri gibi tüm ülkeden, hatta dünyadan birçok konuğu kente çekiyordu. İkinci Dünya Savaşı’nın en kanlı çatışmalarının yaşandığı 1943 yılında, birbirine bombalar yağdıran İngiltere ve Almanya, o yıl fuara katılan sekiz ülke arasındaydı. Soğuk Savaş yıllarında da SSCB ve ABD uzay teknolojilerini yarıştırmak için fuara katılıyordu. Zeki Müren, İbrahim Tatlıses, Müzeyyen Senar, Ajda Pekkan gibi yüzlerce sanatçının zirve yaptığı yer de fuardaki gazinolar oluyordu. İzmir, hem teknoloji ve sanayinin yeniliklerine hem de sanata, eğlenceye doyuyordu. Aradan yıllar geçti, İEF 80. yaşına girdi ve 11 gündür açık, bugün de kapanıyor. Ancak o İEF artık eski şaşaalı günlerinden çok uzak bir görünümde. Büyük firmaların yakınından bile geçmediği, büyük ülkelerin artık uğramadığı İEF, tam bir yiyecek içecek panayırı ve işportacı cenneti görünümüne büründü.

Otomotiv firmaları fuara uğramıyor

Fuar, 1990’lı yıllarda gelişmiş ülkelerde üretilen son model otomobillerin gövde gösterisine sahne olurken bugün fuarda üç otomobil firması ile bir otobüs firması ile kamyon, otobüs, askeri araçlar üreten bir firma stant açmış. Opel, Toyota, Ford, Honda ve Tofaş Fiat gibi firmalar fuara katılmazken BMC gibi bazı firmalar, hem İzmirli oldukları için hem de imaj için katılıyor. İEF’nin İstanbul’da düzenlenen Autoshow öncesine gelmesi nedeniyle katılımın otomobil firmaları tarafından az olduğu dikkat çekti. İzmir Fuarı’nın geçmiş senelere göre çok verimli olmadığına dikkat çeken katılımcı firma temsilcileri, firma bazında katılımın azlığından da şikayetçi.

Ülke stantları bomboş

Güçlü firmaların katılmadığı İEF, küçük firmaların satış reyonlarına kaldı. Ülke ekonomisine fazla katkısı beklenmeyen İEF, bölge ekonomisine ise yalnızca lokanta, konaklama ve ulaşım sektörlerinde canlılık getirdi. Fuarı gezen iş dünyasının temsilcileri, İEF’nin geleceği açısından bir an önce panayır havasından kurtarılması gerektiği görüşünde birleşti. İEF, 1960 ile 1970’li yıllarda gelişmiş ülkelerin, 1990’lı yıllara kadar da büyük firmaların kıran kırana rekabetine sahne oluyordu. 1980 yılına kadar ABD ve Sovyet Sosyalist Cumhuriyetler Birliği’nin (SSCB) uzay teknolojilerini sergilediği, İtalya, İngiltere ve Almanya gibi gelişmiş ülkelerin de ürettikleri son model otomobillerle adeta gövde gösterisinde bulunduğu İEF, eski ekonomik canlılığından oldukça uzak. 1990’lı yıllara kadar dev firmalarıyla fuara katılarak güçlü tanıtımlarda bulunan gelişmiş ülkeler, bir bir fuardan çekildi. ABD pavyonu, Rusya pavyonu, İtalya pavyonu olarak bilinen pavyonlar, şimdilerde önlerine “eski” kelimesi konularak anılıyor ya da birçoğu yıkıldı. Gelişmiş ülkelerden sonra büyük firmalar da son yıllarda bir bir fuardan çekildi. Eskiden dev pavyonlarda kendilerini gösteren ülkelerin birçoğu İEF’de yer almazken birkaç metrekarelik stantlarda tanıtım yapan ülkelere ilgi de oldukça az. ARDA YAVUZ

İŞPORTACILAR CİRİT ATIYOR

İEF’nin en büyük problemi kapıda arama olmasına, her sokakta zabıta bulunmasına karşın işportacılar. Her köşe başını işgal eden, sağlıksız, hijyenik olmaktan uzak midye, kokoreç, mısır, simit gibi ürünlerini satmaya çalışan işportacılar, İEF’yi ele geçirmiş durumda. Zabıtanın yanlarından geçip dokunmadığı işportacılar, İEF’nin hakimi olmaya devam ediyor.

400 ton çöp çıkması beklenİyor

İEF, çevre temasıyla açılsa da çöplerin geri dönüşüme kazandırılıp çevreye zarar vermemesine çaba gösterilse de yine de kirlilik yaşanıyor. 319 kişilik ekip fuarda günde ortalama 40 ton çöp topluyor. ‘Çevre ve Çevre Teknolojileri’ teması kapsamında davetiyeleri, broşür ve baskılı evrakları, ziyaretçi kartları, el ilanları geri dönüşümlü malzemeden yapıldı. Ayrıca bu yıl Kültürpark’ın kapısına kağıt, metal, plastik ve cam olarak 4 bölümden oluşan dönüşüm kutuları yerleştirildi. Bu önlemlere karşı yine de ziyaretçilerden çok azı bu dönüşüm kutularını kullanıyor. Ziyaretçiler çöplerini yolda gördükleri çöp kutuları veya yerlere atmayı sürdürüyor. Geçen yıl yine 10 gün süren İEF’den çıkan çöp miktarı 370 ton olarak açıklanmıştı. Bu yıl ise çıkması beklenen 400 ton atığın bir kısmının geri dönüştürülmesini hedefleniyor.

GÜRÜLTÜ KİRLİLİĞİ BÜYÜK SORUN

Özellikle akşam saatlerinde, her yerde yüksek sesle açılan müzikler, ilerleyen saatlerde sözde “müşteri” çekmek için daha da yüksek bir sese ulaşıyor. İEF’deki bu gürültü kirliliği başka bir sorun olarak göze çarpıyor. İEF’de birçok ünlü sanatçının sahne aldığı gazino kültürü, artık yok. Ancak eğlence hayatı, Fuar Açıkhava Tiyatrosu’ndaki halk konserleriyle ve bazı firmaların sponsorluğunda yapılan konserlerle yaşatılmaya çalışılıyor.

EXPO 2020 HEDEFİ OLAN ŞEHRE YAKIŞMIYOR

İş çevreleri ve İEF’yi gezen İzmirliler, Fuar’ın ekonomik yönünün ön plana çıkarılması gerektiğini belirtiyor. İEF’nin İzmir’e katkısı ulaşım, konaklama ve yiyecek içecek sektörlerinde, ancak ülke ekonomisine katkısının olmadığı da bir gerçek. EXPO 2020 adayı olmak isteyen ve “Fuarlar ve kongreler kenti” olma hedefindeki İzmir’e bu görünümdeki bir İEF yakışmıyor.

Mis gibi sardunya koktu

İZMİR Enternasyonal Fuarı ziyaretçilerini, Büyükşehir Belediyesi Standı’ndaki çiçek sürprizi bekliyor. Büyükşehir Belediyesi Tarım Park ve Bahçeler Daire Başkanlığı tarafından Bademler Kalkınma Kooperatifi’nden alınan sardunyalar, fuar ziyaretçilerine dağıtılıyor. Büyükşehir’in, nostaljik bitkilere yeniden hayat verebilmek için başlattığı proje kapsamında cam güzel ve yasemin gibi bitkiler de fuar ziyaretçilerine dağıtılıyor.

Fuarda faciaya davetiye

İZMİR Fuarı’nda, uçan balon satıcılarının balonları şişirme yöntemi akıllara durgunluk verdi. Fuara nasıl getirdikleri bilinmeyen “hidrojen tüpleriyle” gözlerden uzak, en karanlık yerlerde balonlarını şişiren baloncular, bu balonları çocuklara satıyor. Gaz dolu tüpün patlaması halinde yaratabileceği tehlikeden habersiz satıcılar, para kazanma hırsıyla binlerce kişinin canını tehlikeye atıyor.

Karabağlar’ın özel konuğu

STANDA her akşam düzenlenen konser ve kültür sanat etkinlikleriyle fuara ayrı bir renk katan Karabağlar Belediyesi konuğu, Balkan göçmenleri oldu. “Balkan Göçmenleri” gecesinde, halk oyunları gösterileri renkli görüntüler yarattı. Çok sayıda ziyaretçinin buluştuğu standa gösterileri vatandaşlarla birlikte izleyen Belediye Başkanı Sıtkı Kürüm, türkülerle coşkulu dakikalar yaşandı. Gecede çocukların büyük ilgi gösterdiği Kürüm, çocuklarla birlikte fotoğraf çektirdi.