“Umarız seneye ödül verecek aday bulamayız” dileğiyle ilki geçen yıl verilen Altın Bamya, bu         yıl da dağıtılıyor. Cinsiyet ayrımcılığı yaptığı iddia edilen filmlere verilen ‘ödül’ için Altın Bamya Akademisi üyesi Melek Özman “Ayrımcılık devam ediyor” diyor. Peki adaylar ne düşünüyor?

Sinemada cinsiyetçi bakış açısı ve kadınlara eşit yaklaşılmaması nedeniyle ilki geçen yıl dağıtılan Altın Bamya Ödülleri bu sene de veriliyor. 2009’da gösterime giren filmler önce sinemada cinsiyetçi bakış açısını ortaya çıkarmak amacıyla kurulan ve aralarında sinema yazarlarının da bulunduğu Altın Bamya Akademisi tarafından izlendi, adaylar belirlendi. Alin Taşçıyan, Ceyda Aşar, Çiğdem Mater, Esin Küçüktepepınar, Hande Öğüt, Hülya Uğur Tanrıöver, Janet Barış, Leyla Karagül, Melek Özman’ın oluşturduğu ön jüri ise her daldaki aday sayısını üçe indirdi. 21 Mart’ta Ghetto’da yapılacak törenle özel olarak hazırlanan Altın Bamyalar dağıtılacak. Tören günü girişe mor halı serilecek.

BİZ ÜZÜM YEMEK İSTİYORUZ

Ön jüride göre yapan Filmmor üyesi Leyla Karagül ve belgeselci Melek Özman “Maalesef bu yıl da Altın Bamya vermek zorundayız” diyor. Özman “Bamya faydalı bir sebze; metabolizmayı temizler, kabızlığa iyi gelir. O yüzden bu ödülün iyileştirici, verimli olmasını istiyoruz. Ödülleri bağcıyı dövmek için değil, üzüm yemek için veriyoruz. Kadın olarak hakarete uğramış duygusuyla sinemadan çıkmak istemiyoruz” diyor.

Onlar Altın Bamya dağıtıyor ama filmi binlerce kişi tarafından izlenen yönetmen ve oyuncular da onları eleştiriyor “10 kadın çıkıp ayrımcılık” yapıyor diye. Özman ve Karagül’ün bu eleştiriye yanıtı şöyle: “Yaptığımız bir şeyle aramıza mesafe koymazsak ve ona eleştirel bir gözle bakmazsak nasıl iyi bir şey üretebiliriz? Bu kendileri için umutsuz bir durum. Filmler, neticede izleyenlerle birlikte var oluyor diye düşünüyoruz.”

Geçen yıl ilki yapılan Altın Bamya Ödül törenine aday olan hiçbir yönetmen ve oyuncu katılmamıştı. Özman “Adayların törene katılmalarını ve özeleştiriyi yakalayacak bir düzey istiyoruz. Gelenlerle ilgili daha umutlu olacağız” diyor.

Bir tabur asker ayrımcılık yaptı

Bu yıl Acı Aşk, Nefes, Güz Sancısı filmleri birden fazla kategoride Altın Bamya’ya aday gösterildi. Melek Özman Nefes filmindeki bir tabur askerin erkek karakter dalına neden aday olduğunu şöyle anlatıyor: “Film, erkekliği yüceltip kahramanlaştırırken, filmde 10 diyalogla kadınlara yüklenmiş.”

Leyla Karagül ise “Yönetmene sitemlerimizi iletiyoruz” diyerek Yedi Kocalı Hürmüz’ün adaylar arasında yer almasının nedenini şöyle açıklıyor: “Hürmüz gibi çok sevdiğimiz bir karakteri sinemada bu kadar irite ederek izlettiği için üzgünüz. Hürmüz ve diğer kadın karakterler kostümden kamera açılarına filme röntgenci bir gözle alınmış. Ortaya rahatsız edici bir film çıkmış.”

Adaylar arasında bir de kadın yönetmen var; Güz Sancısı filmiyle Tomris Giritlioğlu. Melek Özman “Bizi en çok bu üzdü. Kadın karakterlerin filme alınışı hayal kırıklığı” diyor.

Doğru okumamışlar ama saygı duyuyorum

Güz Sancısı’nın yönetmeni Tomris Giritlioğlu, kendisini Altın Bamya’ya aday gösterenlerin filmi doğru okumadığını belirterek “Ayrımcılığa karşı bir film. Ama bu tür değerlendirmeler işimizin doğasında var. Saygı gösteriyorum” diyor.

Filmimizin kostümlerini Mor Çatı yararına sattık

Yedi Kocalı Hürmüz’ün yönetmeni Ezel Akay, filminin cinsiyetçi olduğu görüşüne katılmadığını belirterek “Yanılgı içindeler” diyor. Akay filminde kimsenin soyunmadığını, öpüşmediğini anlatarak şöyle devam ediyor: “Filmime yönelik yapılan eleştiriyi tatlı bir muhalefet olarak alıyorum. Ama filmde cinselliğe değil, gender’a (cinsiyet) vurgu yaptım. Üstelik filmdeki kostümleri satışa çıkarıp elde edilen geliri Mor Çatı’ya bağışladık. Demek ki bambaşka düşünüyoruz. Bence bu filmi böyle değerlendirenlerin kafası karışmış.”

Bari senaryoya da aday gösterselerdi!

Erkek ve Kadın Karakter ve film dalında Altın Bamya adayı olan Acı Aşk’ın yönetmeni Taner Elhan “Keşke senaryo dalında da aday gösterselerdi” diyor. Altın Bamya’yı ciddiye almadığını belirten Elhan şöyle devam ediyor: “Filmimde cinsiyet ayrımcılığı ya da kadınları aşağılamak gibi bir durum yok. Askeri bir film olan Nefes bile Altın Bamya adayı. Filmde kadın bile yok. Eğer törene davet ederlerse matrak olsun diye katılabilirim.”

Aday olan filmler

Film: Acı Aşk, Yedi Kocalı Hürmüz, Güz Sancısı

Senaryo: Nefes, Güz Sancısı, Bornova Bornova

Erkek karakter: Nefes (tüm erkek karakterler), Acı Aşk (Orhan), Süt (Yusuf)

Kadın karakter: Acı Aşk (Ayşe, Oya ve Seda), Güz Sancısı (Eleni ve Babaanne), Adını Sen Koy (Aybike)

İNCİ DÖNDAŞ

idondas@stargazete.com